Overzicht

Periode: onbekend - nu
Status: actief

Zoek in site

U bent hier: Home Overig channelzero

channelzero

Channelzero speelt als eerste veejay-collectief van Groningen een belangrijke rol in het ontstaan van de veejay- en videocultuur in de stad. Het collectief wordt in 1996 opgericht en is de opvolger van de Videogroep Simplon. De vaste leden van channelzero zijn Frank Schaap (Woolmark), Roger Muskee, Koen van Bijnen, Hugo Engwerda en Sander Trispel. Ze leren elkaar kennen tijdens hun studie op de kunstacademie Minerva in Groningen. Voorloper Roger Muskee is al vanaf het eerste jaar aan de Minerva bezig met filmpjes maken. Bij het vak Autonoom Beeldende Kunst experimenteert hij met veejayen en video. Veejayen is het live-mixen van videobeelden op (dance)muziek. Maar de docenten aldaar snappen niets van dat zogenaamde veejayen. 'Om te laten zien wat ik deed maakte ik een veejay-demo met Marnix Bakker en Mark Mekel als DJ’s. Heerko (van der Kooi, later sidekick bij channelzero) was cameraman. Ik deed hier de live-video bij, samen met een andere Minerva-student Rob Camies. Ik had samen met Rob een videogroep genaamd Alliance.' Alliance is halverwege de jaren negentig vooral actief in Emmen, toen nog min of meer de thuisbasis van Roger en Rob. 'We maakten experimentele progressieve video en animaties. Beelden, vaak zelf gefilmd, over rare dingen en met special effects. De beelden werden vertoond in de pauzes van een videofestival in jongerencentrum Blanko in Emmen. In eerste instantie werden de beelden nog niet live gemixed, dit gebeurde bij de derde editie pas. Er was een dj bij die Ninja Tunes-achtige hiphop en breakbeat draaide. Het accent lag nu meer op het live element, met meer apparatuur en beamers. Alliance kun je zien als een voorloper van channelzero.' De resident video Frank, Hugo, Koen en Sander zijn in die periode nog niet bezig met veejayen. Zij volgen de opleidingen Media en Grafisch Ontwerp, maar hebben wel het vak AV (Audiovisueel). Bijna allemaal zitten ze in 1996/1997 in het tweede jaar van Minerva, behalve eerstejaars student Sander: 'Eigenlijk is channelzero ontstaan vanuit een vraag. Ik kreeg van Robert (Rohbadobh) te horen dat er een vaste drum ’n bass avond in Simplon kwam: de Zapclub. Rohbadobh en Thee J Johanz waren hier de oprichters van. Ik zat toen bij de videogroep van Simplon en ik werd door Robert gevraagd of ik tijdens de Zapclub-avonden video zou willen verzorgen. Ik wist dat er tweedejaarsstudenten waren die met video bezig waren, waaronder Roger. Ik heb hem gevraagd of hij mee wilde doen.' Roger ziet het wel zitten en voegt zich bij de videogroep van Simplon. Koen zit ook bij de videogroep. Frank en Hugo zijn dan al vrijwilligers van de grafische werkplaats in Simplon en staan zo in contact met de videogroep. De krachten worden gebundeld om als vast collectief de Zapclub 'op te leuken' met video en graphics. Dit is het begin van channelzero. Het prille begin De eerste werkruimte van channelzero is in het Cultuurpaleis aan de Oliemulderstraat in de stad, naast Square Wave Studio. Na een jaar verhuist het collectief naar de ruimte van de Videogroep Simplon, die inmiddels is opgeheven. In het begin van channelzero is er geen eigen apparatuur. Ze gebruiken de spullen van de videogroep: 1 videomixer (de Panasonic WJ MX50: 'De Korg voor de vj-cultuur!'), 1 Eiki beamer, kabels en videorecorders. Ook wordt er nog niets verdiend aan de optredens tijdens de Zapclub. Roger: 'In het begin traden we op voor drankmunten. Er was niks geregeld verder. Het veejayen was een nog niet geaccepteerd element. De inrichters van de zalen en de lichttechnici hielden vaak geen rekening met ons.' Channelzero is één keer in de twee weken vaste huis-vj tijdens de Zapclub. De samenstelling van de vj’s van channelzero is steeds wisselend. Hugo en Frank: 'We rouleerden steeds met z’n vijven. Tijdens zo’n avond stonden we dan met z’n drieën te veejayen. De samenstelling varieerde per avond, want we hadden ieder onze voorkeuren voor de dj’s. De Zapclub had vijf vaste dj’s: Jort, EP, Rat, EMC2 en Rohbadobh. Roger, Koen en Frank waren fan van de harde drum ’n bass (Rohbadobh) en Hugo vooral van de breakbeat/hiphop.' Het beeldmateriaal dat channelzero tijdens de Zapclub-avonden gebruikt bestaat uit twee koffers zelfgemaakte en verknipte videobeelden, videoloops en samples van bestaande videobanden. De onderwerpen zijn heel divers. Een ieder heeft zo zijn eigen specialisme. Frank richt zich vooral op de motion graphics: bewegende affiches. Roger gebruikt vaak cleane beelden met als thema wetenschap. Hugo is van de hiphop- en graffitibeelden en Sander wil vooral hard 'raggen' met de beelden. Koen doet de flash-animaties. En dit allemaal op het ritme van de (dance)muziek. Muziek als basis Veejayen is halverwege de jaren 1990 vernieuwend, omdat niet eerder op deze manier live-muziek door beeld wordt ondersteund. In Nederland zijn in de begintijd zeven vj-collectieven actief, waaronder de twee grote voorbeelden voor channelzero: Dept uit Amsterdam en 75B uit Rotterdam. Maar er is ook kritiek op de meeste vj’s uit het westen. Roger: 'De meeste vj-collectieven in Amsterdam waren volgens ons niet ritmisch bezig op de muziek. Dat vonden wij maar onzin. Wij probeerden altijd een connectie met beeld en ritme te krijgen. We vonden zelf dat er een verhaal zat in de beelden die we in elkaar mixten.' Het veejayen is rond 1995 vooral populair in de dancescene. Hugo: 'In onze tijd was veejayen hartstikke underground. Het had toen niets met popmuziek te maken. Wij mixten de beelden op sample-based music. Bovendien waren we niet van de bandjes, maar van de drum ’n bass en hiphop.' Ook past het veejayen volgens channelzero niet bij de bandjes-cultuur. Frank: 'Bij een (dance)dj wordt muziek gedraaid, waarbij het publiek van te voren geen verwachtingen heeft van de inhoud van de muziek. Je doet hier beeld bij en klaar. Bij een bandje weet je wel wat je kan verwachten, bijvoorbeeld doordat je de songteksten kent. Hier past het live-element van channelzero niet bij.' Serieuze business In het begin zijn de leden van channelzero zich niet bewust van stroming en cultuur. In Amsterdam worden in de Mazzo al vj-battles georganiseerd, maar daar houdt channelzero zich nog niet mee bezig. Nieuwe mogelijkheden in de techniek spelen een belangrijke rol in de ontwikkeling van de vj-cultuur. Videoapparatuur wordt in de loop der tijd steeds betaalbaarder. Channelzero krijgt naast de Zapclub betaalde opdrachten, waardoor er nu ook apparatuur aangeschaft kan gaan worden. Roger: 'We hadden een heuse strategie. In het begin investeerden we alles wat we verdienden in apparatuur om zo weer meer opdrachten te krijgen. Het Bevrijdingsfestival en Les Trois Jours waren klussen waar we echt geld mee konden verdienen.' Naast het vaste veejayen (vanaf 1999 met extra sidekick vj Olga Overbeek) doet channelzero veel optredens binnen het clubcircuit van Nederland. Sander: 'Het grote voordeel was dat we met z’n vijven veel en overal inzetbaar waren, waardoor we ook veel gevraagd werden.' Het collectief groeit al snel uit tot een multimediaal gezelschap. Naast het veejayen houden de leden zich ook meer en meer bezig met (nieuwe) media, theater, muziek (componeren) en grafisch ontwerp. Van 1996 tot 1998 werkt channelzero mee aan verschillende voorstellingen en doet opdrachten voor onder meer Zappsnacks (Grand Theatre), Euroslag (nu EuroSonic), Open Kanaal Groningen, Galerie Berlin-Tokio (in Berlijn), diverse voorstellingen in de Stadsschouwburg waaronder Quaquaraqua (Samenwerkingsproject conservatorium en Minerva), Niggendijker, Groninger Museum en Stichting 12-22 (vj-workshops middelbare scholen). Newcastle In 1998 vindt het studentenuitwisselingsproject Newcastle-Groningen plaats. Dit is een initiatief van Simplon en jongerenwerker Jan-Pier Brands in het kader van de Hanze zustersteden activiteiten. Frank: 'Zij bedachten een studentenuitwisseling in samenwerking met Simplon en Riverside (een jongerenpodium in Newcastle), met als doel om in eerste instantie in Simplon en in de Tagrijn (Hilversum) in een week tijd een dance-event getiteld My line is the Bassline neer te zetten.' In 2000 vindt de tweede editie plaats in Newcastle, Engeland. Studenten uit Groningen en Newcastle kunnen hier aan meewerken. De leden van channelzero schrijven zich allen individueel in, voor verschillende disciplines als decor, hiphop, graffiti, vj’s, dj’s, drum ’n bass. Dit zijproject is belangrijk geweest voor de verdere ontwikkeling van channelzero, ondermeer omdat het zorgt voor binding onderling en voor verdere specialisatie in andere disciplines (muziek maken, grafisch ontwerp). Hoogtepunt In 2000 doet channelzero een live videoperformance tijdens het Internationaal Choreografen Concours in de Stadsschouwburg. Roger: 'We maakten een live videoregistratie van de dansoptredens. De beelden van de choreografie die het publiek eerder die avond zag, gingen we in de pauzes live mixen en vertonen. Voor ons was het niet bijzonder, maar blijkbaar had niemand dit nog eerder gezien. De pers, NRC en De Volkskrant zaten er bovenop! In eens waren we landelijk populair.' Deze opdracht zorgt voor een stroomversnelling. Er komen grote klussen, zoals het doen van een live videoshow bij een grote modeshow in de Factory in Amsterdam, het maken van een videoclip/promotiefilm voor modeontwerper Mart Visser en voor L’Oreal en het geven van een lezing in het Groninger Museum over het eigen vj-werk. De Keerzijde Het succes zorgt ook voor bewustwording. Channelzero gaat zich meer toesplitsen op live videoprojecties met motion graphics. Vooral in de theater wordt dit gewaardeerd. Het collectief specialiseert zich daarom steeds meer richting theater en minder richting de muziekindustrie. Hugo: 'De keerzijde van het veejayen was dat het eerst cool was en iedereen vond het cool, maar daarna werd het behang.' In de dance wordt het veejayen na 2000 een standaard. Frank: 'We deden steeds hetzelfde kunstje en de ontwikkeling zat er niet meer in. Je hebt eerst het idee dat je met magie bezig bent. Je ziet verhalen in de beelden, maar het publiek kan het niet boeien.' Een eigen weg Na 2000 ontstaat er langzaamaan een verdeling binnen de groep. Sander en Roger gaan meer richting theater en doen producties voor ondermeer Toneelgroep Amsterdam. Roger en Frank zijn beide afgestudeerd en bezig met het opzetten van een eigen bedrijf: Muskee Media (van Roger en gericht op videoproducties) en Studio Frank&Lisa; (van Frank, die zich meer gaat richten op grafisch ontwerp). Sander: 'Channelzero werd te groot en daardoor vloog het alle kanten op. Inhoudelijk werd het heel erg moeilijk om één richting aan te nemen.' Het laatste hoogtepunt is Cultuurmanifestatie Blue Moon in 2001, waar inclusief channelzero zeven vj-collectieven gelijktijdig en samen optreden. Daarna valt het collectief steeds verder uit elkaar. In 2003 besluiten de leden er een eind aan te maken. De inboedel wordt verdeeld en channelzero is niet meer. Een ieder gaat zijn eigen weg. Koen vertrekt naar Zwolle, de andere leden wonen nog altijd in Groningen. Springplank Mede dankzij channelzero zijn er meerdere vj-groepen ontstaan in Groningen, zoals Zafari en Eztetics. Terugkijkend hebben alle leden veel gehad aan channelzero. Hugo en Koen doen niets meer met video. Hugo heeft een eigen grafisch ontwerpburo (Hugomatic). 'Ik heb zakelijk heel veel aan channelzero gehad. Op de Minerva heb ik nooit geleerd hoe je bijvoorbeeld je boekhouding moet doen.' Sander doet af en toe nog live-video: 'Met channelzero heb ik veel praktijkervaring kunnen opdoen. De meeste studenten van de Minerva hebben deze ervaring na het afstuderen nog niet.' Roger en Frank doen nog wel video- en multimediaopdrachten en hebben beide veel aan de klantencontacten die ze in de channelzero-tijd hebben opgedaan. Roger is naast eigenbaas van Muskee Media docent op de Academie voor Popcultuur in Leeuwarden. Frank heeft grafisch ontwerpburo Studio Frank&Lisa;, heeft als hobbyproject electro-act Woolmark en is vj onder de naam SF&L.; In 2005 wint SF&L; Visual Sensations de eerste landelijke vj-competitie gehost door MTV. Nog één keer… De leden van channelzero komen op 21 februari 2009 nog één keer samen om vj-kunsten in de oude stijl te vertonen. Dit gebeurt tijdens het drum 'n bass-event Machtig in Simplon. Dit is definitief het laatste optreden. Het beeldarchief van channelzero wordt geschonken aan Poparchief Groningen.