U bent hier: Home

Noorderzon komt in 1991 niet uit de lucht vallen.

Geplaatst op 2019-08-09 15:22:25

Het festival Noorderzon beleeft in 2019 zijn 29ste editie, maar de basis is al jaren eerder gelegd. Noorderzon is namelijk de opvolger van de Groninger ‘Zomermanifestaties’ en van ‘Sterren in het bos’. De geschiedenis kan dus enige decennia worden opgerekt. Noorderzon 2019

Eigenlijk staat de benoeming van Jan Berger tot burgemeester van Groningen in 1965 aan de basis. Hij vindt dat de stad meer ‘in de spotlights’ moet komen en op zijn initiatief worden er een Bureau Voorlichting en een Bureau Culturele Zaken in het leven geroepen. Twee omroepcoryfeeën, Gerard van den Berg en Pier Tania, gaan per 1 mei 1966  leiding geven aan de twee nieuwe secretarie-afdelingen. Cultureel ambtenaar Pier Tania komt de eer toe de initiator te zijn van de eerste Groningse ‘Zomergebeurens’. ‘Beeld en Route’ (1967), ‘En plein public’ (’68) en ‘Kunst of Kitsch’ (’69) zijn in de eerste plaats kunstmanifestaties, maar hier en daar is er toch ook ruimte voor wat theater. En op 12 juli 1969 is er, weliswaar los van ‘Kunst of Kitsch’, op de Grote Markt en in de Korenbeurs een heuse popmanifestatie georganiseerd door de werkgroep ‘Provadya?’.

'Zomermanifestatie'

Nadat Tania teleurgesteld is teruggekeerd naar Hilversum wordt hij opgevolgd door Johan Rijfkogel. Het nieuwe hoofd Culturele Zaken introduceert de term 'Zomermanifestatie'. Hoewel hij popmuziek als zeer ‘interessante en belangrijke culturele ontwikkeling’ ziet, is het popfestival ‘Grazige Weiden’, op 15 augustus 1970 in het Stadspark, geen onderdeel van zijn Zomermanifestatie. Rijfkogel zoekt het in de zomer van 1970 vooral in het bouwsel ‘micro-stad’ op de Grote Markt, dat moet aantonen dat ‘cultuur helemaal niet iets is waar men eerbiedig, bewonderend, en eventueel met huiverend onbegrip’ naar kijkt. Met rommelmarkten en ruilbeurzen zorgt hij voor een levendiger Grote Markt tijdens de zomermaanden.

Rijfkogel schrijft in het voorjaar van ’72 aan het college dat hij een ‘veel grote manifestatie’ wil, ‘door de hele zomer en door de hele stad’. Hij denkt daarbij aan sport, cultuur en jeugdactiviteiten. Zelfs aan de allerkleinsten wordt gedacht want bij de Zomermanifestatie van 1972 dient het Vestzaktheater als crêche! In ’72 is ook voor het eerst een concert onderdeel van het programma. Door het slechte weer moet het optreden van de Amerikaanse jazzmuzikant Frank Wright op het laatste moment echter worden verplaatst van de Grote Markt naar de voormalige studentensociëteit Vera. Het volgende jaar klaart het net op tijd op zodat het concert van Peter Blanker Consort wel op de Grote Markt kan plaats vinden.

Terwijl B&W begin 1974 bij Rijfkogel hun onvrede uiten over de ‘huidige zomermanifestaties’ bereidt Syp Wynia van Vera een reeks zondagse concerten voor onder de titel ‘Sunday in the Park’. Aanvankelijk zijn ze bedacht in de muziekkoepel in het Noorderplantsoen, maar vanwege de verwachte verkeersproblemen wordt daarvoor geen goedkeuring verkregen en wordt het Sterrebos het podium. Wynia staat overigens een veel ruimere opzet voor ogen, een festival ‘Summer in the City’ met ook toneel, dans en cabaret. Hoewel de concertreeks in het Sterrebos in ’74 nog niet officieel in het programma van de Zomermanifestatie is opgenomen, wordt de manifestatie achteraf vanwege de concerten wel als eerste ‘echte’ Zomermanifestatie aangemerkt. Noorderzon 2019 knipsel

In 1975 is ‘Sterren in het bos’ wel onderdeel van de Zomermanifestatie. Het volgende jaar worden ‘Sterren in het bos’, met Wynia en Kauffman, en de Zomermanifestatie door cultuurwethouder Thewis Wits samengevoegd tot één organisatie.  De Zomermanifestaties, die eerst door Wynia en later door Kauffman worden gecoördineerd, worden nu structureel breed van opzet. Het programma dat zich in het algemeen afspeelt in de tweede helft van juli en de hele maand augustus, bevat pop, jazz, beeldende kunst, theater, film en poëzie (‘Zomerschrift’).

In het Sterrebos, waar naast muziek ook theater is, komt vooral bij de concerten vaak zoveel publiek dat deze in 1984 verhuizen naar het Stadspark. Doordat de organisatie niet meer in gemeentehanden is, zijn er in de jaren tachtig regelmatig financiële problemen. Zo moet het programma in het Sterrebos uiteindelijk helemaal worden geschrapt. Op 23 augustus 1986 verzorgt de Amsterdamse Dogtroep de (voorlopig) laatste ‘Sterren in het bos’. Ook in het Stadspark heeft ‘Sterren in het park’ geen lang leven. Op 12, 19 en 26 augustus 1990 zijn in het kader van de 17e Zomermanifestatie daar de laatste concerten. Volgens Seerp Leistra van de Dienst Cultuur van de gemeente is het tijd voor nieuw elan: ‘de formule heeft zichzelf overleefd, te voorspelbaar en eenzijdig’. Noorderzon 2019 aff

Omdat de gemeente het Noorderplantsoen meer wil gebruiken en er een mogelijkheid is om de ‘Parade’ naar Groningen te halen, organiseert de Directie Cultuur van de gemeente samen met de Stichting Zomermanifestatie in de zomer van 1991 iets nieuws. De organisatie wil bezoekers een symbolische reis laten maken door de continenten, door op verschillende podia op vier zondagen, 4 tot en met 25 augustus, verschillende muziekstijlen te brengen. Daarna volgt van 30 augustus tot en met 8 september in het Noorderplantsoen de theater- en muziekkermis ‘Noorderzon-Parade’, het ‘Noorderzon-Noord-programma’. Noorderzon is geboren!

Bron:  Beno Hofman

Affiche Sunday in the Park uit 1974 organisatie/ Krantenknipsel uit Nieuwsblad v/h Noorden 1974 / Noorderzon 2019 FB Noorderzon.

Crowdfunding voor documentaire over poppodium VERA

Geplaatst op 2019-06-24 17:40:28

Promo crowdfundactie 'VERA, a home from home' van CineCrowd op Vimeo.

Voor een nog te maken documentaire over poppodium VERA in Groningen loopt sinds vrijdag 21 juni jl. een crowdfundingactie. Doel is voldoende geld bijeen te halen om nog een seizoen in VERA te kunnen filmen, en daarmee de verhaallijn voor de rockumentary rond te krijgen. Op het platform Cinecrowd kun je de actie financieel steunen, zie https://cinecrowd.com/en/vera.

Regisseur René Duursma is al even bezig met een documentairefilm over VERA. Het is een DIY project, en film maken is niet goedkoop. Om deze  lange documentaire af te maken is er geld nodig. Duursma wil nog een seizoen filmen in VERA, om genoeg materiaal te verzamelen om de verhaallijn rond te maken en vraagt daarbij hulp aan de ‘crowd’.

Waar gaat de documentaire over
VERA: uithangbordVERA lijkt in Nederland nog het enige onafhankelijke underground poppodium dat nauwelijks beïnvloed wordt door commercieel denken of door de waan van de dag. VERA is niet failliet gegaan, en werd niet overgenomen door een grotere organisatie. Daarmee is VERA in bijna 40 jaar tijd een iconisch baken geworden in de alternatieve muziekwereld geworden; van Skopje tot Seattle kijken ze naar VERA, als blauwdruk voor hoe een club eruit moet zien.

Waarom is VERA een succes? Welke processen binnen VERA zorgen ervoor dat de club dagelijks blijft draaien? Door niet alleen naar de geschiedenis van VERA te kijken, maar vooral ook door nú mensen te volgen en patronen te ontdekken probeert de regisseur vat te krijgen op wat VERA zo bijzonder maakt. Opvallend is hoe de mensen die hier werken zich verbonden voelen door de kracht van muziek, maar er gebeurt zoveel meer, er is een bioscoop met alternatieve films, een zeefdrukkerij, een foto afdeling, er is een tappersteam en nog veel meer. Al met al werken er 230 vrijwilligers die samen met de staf de club draaiend houden.

Première eind 2020
De film wordt volgens planning in 2020 gemonteerd. Er komt een grote Groningse première en de film zal worden aangeboden aan de grotere festivals in Nederland en de rest van de wereld. Denk aan een festival als SXSW, de Berlinale, en het IFFR. Daarna zal de film hopelijk draaien op VOD platforms als Cinetree.

De crowdfunding loopt sinds vrijdag 21 juni op het platform Cinecrowd en duurt een maand. Het streefbedrag is 20000 euro.

Awards
Als je geld stort krijg je een beloning, een zgn. award. Er zijn meerdere awards, zoals een kaart voor de première avond, een filmposter, een link naar de film, een clubkaart en zelfs een gouden clubkaart voor de gulste gevers. De gewone clubkaart geeft een jaar lang gratis toegang tot enkele clubkaartconcerten, de gouden clubkaart geeft toegang tot alle concerten in VERA.

René Duursma
Duursma is collectiebeheerder bij de Groninger Archieven en hij beheert film en video van Stad en provincie Groningen.  Daarnaast speelt hij in filmmuziek collectief Kinetophone, is hij mede-initiatiefnemer en moderator  van de Filmclub, een maandelijks clubhuis voor filmmakers in het Grand Theatre en hij heeft in het verleden meerdere films gemonteerd voor Stichting Beeldlijn. Bliksem en Betonrot is een Beeldlijn docu over de Dichters uit Epibreren, die hij samen met Regina Broersma maakte in 2011. Hij werkte ook nauw samen met Alex Pitstra aan zijn (docu)films Die Welt (2013, nominatie Gouden Kalf voor scenario) en Bezness as Usual (2016). In 2018 maakte Duursma een korte Rockumentary over de Kelderbar in VERA.